Archive for the ‘Xã Hội và Đời Sống’ Category

Danh sách Ủng Hộ Bệnh viện Fairfield

Danh sách Ủng Hộ Bệnh viện Fairfield

Please Click and View this PDF file Final_Donation_list

Advertisements

Buổi Gây Quỹ giúp Bệnh viện Fairfield – 11/3/16

Bài tường trình về Buổi Gây Quỹ giúp Bệnh viện Fairfield – 11/3/16

Please Click to View this PDF format file Thanh_Qua Bat_Ngo

Cuoi Nam Moi Nhin Lai

Cuối Năm Mời Nhìn Lại – Published on Jan 8, 2014

Chuyện Trò Với Một Du Sinh

Chuyện Trò Với Một Du Sinh Đang Tại SDSU/ SAN DIEGO
Đồ Ng.

Trong một bữa tiệc tổ chức ở sân sau nhà một người bạn. Đồ tôi chú ý đến một thanh niên đang ăn uống một cách “nhiệt tình” ở cuối vườn. Chỉ trong một thời gian ngắn, mà em đã đi lấy đồ ăn 2, 3 lần… Thấy lạ, Đồ tôi lấy một cái ghế đến ngồi gần em:
– Chào cháu.
– Dạ, chào chú ạ.
Cái giọng đặc sệt Bắc kỳ mới, đã khiến Đồ tôi xác định ngay ra “đối tượng” chắc chắn là một du học sinh… Có khác là so với những “đứa” mà Đồ tôi và cư dân ở thành phố, nơi có tới 3 trường Đại học lớn này, đã thường gặp “chúng”. Từng đàn, từng lũ quậy phá trên các đường phố, trong các quán xá, nơi vui chơi… thì thiếu niên ngồi trước mặt Đồ tôi, khác hẳn.
– Chú tên là Đồ Ng., còn cháu tên gì?
– Cháu tên Lợi, Đinh Toàn Thắng Lợi
(Vừa dứt câu, Đồ tôi thấy em mặt biến sắc, lấy tay bụm miệng, một biểu hiện sự lỡ lời).
Đồ tôi phì cười:
– Cháu là du học sinh đến từ… Hà nội?
“Thằng bé” có vẻ hoảng hốt:
– Sao, sao chú biết?
Đồ tôi biết tại sao em có vẻ sợ hãi, an ủi:
– Ấy là, nghe giọng nói của cháu, lại được biết những người miền Bắc thường mang tên rất kêu, có người còn đổi cả họ thành họ Hồ, họ Đặng…
– Thưa chú, như phần cháu thì không nói.. Nhưng hiện tại thanh niên VN đều có tên Mỹ không à…
Thấy Lợi rục rịch muốn đứng lên ( tìm chỗ khác )…Đồ Tôi ngạc nhiên:
– Sao hình như Cháu không muốn nói chuyện với ai? Cháu yên tâm…con út của chú bằng tuổi cháu… Ấy là chú xa VN cũng lâu rồi, muốn biết thêm… Vả lại, tại Cháu chưa quen đấy thôi, chứ ở Mỹ này, cháu có thể nói hết những điều gì cháu nghĩ trong đầu, kể cả những điều ấy có khi phạm luật. Miễn là cháu không được biến chúng thành hành động. Thí dụ: Cháu nhớ rằng Việt Cộng hay dùng mấy chữ “Quy cho… về tư tưởng” để kết án ai… Nhưng ở Mỹ thì hoàn toàn thoái mái. Thí dụ ngược lại ở Mỹ, kỵ nhất là ma túy… Nhưng ở Việt Nam, nhà cầm quyền CS vốn chủ trương chính sách ngu dân. Họ không công khai ủng hộ, nhưng ma túy không phải là những thứ “hàng cấm triệt để”.
Lợi có vẻ yên tâm:
– Những người lớn tuổi ở VN, còn dặn con qua đây phải nhớ 2 không, 1 có.
– Thế nào là 2 không, 1 có?
– Thưa chú: Đó là: Không được tiếp xúc với Cộng đồng Việt. Không được xưng tên thật. Một “có” là… mà thôi cháu không dám nói…
– Thôi được, cháu không muốn nói thì thôi… Nhưng cháu đang theo học ngành nào?
– Thưa chú, cháu học Political Science!
Đồ tôi lại thêm ngạc nhiên:
– Chú thấy đa số du sinh qua đây, họ học về điện tử, computer, tài chính. Còn ngành cháu học, rộng lắm nó gồm cả luật, cả kinh tế, cả lịch sử xã hội… Phải giỏi tiếng Anh thì chú nghĩ không quan trọng lắm, vì nói viết một thứ tiếng nào đấy, lâu thành quen thôi. Chú nghĩ cháu có thể trở ngại về môn học này đấy. Vả lại, hiện tại, chú nói cháu đừng tự ái, cả 2 giới, cai trị (Đảng, chính quyền) và bị trị (Dân chúng) ở VN đều áp dụng và bị đè ép bằng những quy định rừng rú… Bản chất của người Cộng sản là đa nghi vì họ không có tự tin. Do vậy, từ khuôn phép do Đảng đề ra là: Thà Bắt Lầm Còn Hơn Tha Lầm… Nên đã xẩy ra bao nhiêu trường hợp oan sai…
Đồ tôi nghe tiếng nấc, đôi mắt to tròn ngấn lệ, lấp ló nỗi u uất vời vợi…
– Chú ạ, du sinh qua đây đa phần từ những gia đình có quyền, có tiền… Hoàn cảnh con có khác. Chú vừa nói đến 2 chữ oan sai… Ông bà cố nội ngoại con đều bị quy chụp từ thời Cải cách… Chỉ có vài sào ruộng thôi, thế mà bị ghép vào thành phần địa chủ.. Đến bố con thì chuyện bi kịch ấy đã giáng xuống gia đình con một cách khủng khiếp.
Nguyên do từ việc người chồng trước của Mẹ con tự nhiên xuất hiện với chức vụ Trưởng Công An Huyện (Huyện N.Đ, Ngh.A.). Sau khi lấy lý do Mẹ con không có con với ông ấy để ly hôn. Ông ta tiếp tục lấy mấy “bà” nữa nhưng vẫn không ai cho ông ta một mụn con nào…
Chỉ sau 2 ngày ông ta về nhậm chức Trưởng Công An. Ông đến nhà con. Lúc ấy, Ba con đi làm chưa về… Ông ấy thẳng thừng đề nghị tái hợp với mẹ con…
Mẹ con khóc xin:
– Tôi nay đã có chồng rồi… Con gái lớn của tôi đã gần 16 tuổi, đứa út (là cháu) đã 14 tuổi. Chồng tôi là một người chồng, người cha tốt… sao lại có chuyện vô lý vậy? Không… nhất định không!
Ông ta đứng dậy ra về, ngoái cổ lại tung ra một câu oan nghiệt:
– Bà khen chồng bà trước mặt tôi, đấy là điều xỉ nhục…
Tôi sẽ bố trí cho nó một… việc là xong ngay.
Một việc của ông ta là: Ngày hôm sau, trên đường đi làm. Bố con bị đội cảnh sát hành sự bắt vào đồn công an. Họ phù phép làm sao không biết nhưng trong cái túi đựng đồ ăn trưa của Bố có 95 gram hêroin!
Giải thích cho mẹ con tại sao là con số 95, cho cái án chung thân của Bố, hắn gầm gừ:
– Đấy là vì tình nghĩa với bà… tôi bớt đi 5 gam để dành mạng sống cho nó…(*)
Đêm hôm ấy, sau khi viết thư kêu oan cho chồng… Mẹ con đã uống thuốc trừ sâu tự tử.
Chú ơi, cháu đã đọc rất nhiều sách báo, xem rất nhiều phim bộ. Những oan khuất được các nhà văn, đạo diễn với những diễn viên phản diện đóng, nhưng chưa thấy nơi nào vô pháp vô thiên như ở Việt Nam bây giờ.
Chú cho cháu kể tiếp, chị cháu, lúc ấy mới có 16 tuổi đành phải nhắm mắt lấy một đại gia đáng tuổi ông nội của mình. Nhờ có tiền nên án chung thân của ba cháu biến thành án… treo… Sau đó, chị bảo cháu:
– Em phải đi nước ngoài đi, 1 là để tránh những tai bay vạ gió cho bất cứ người dân nào, dù có lương thiện cách mấy đi nữa. 2 là, em phải học, học thật tốt… nếu Mẹ mình có linh thiêng, nếu trời còn thương cho dân tộc mình thì những người ở Mỹ, những thế hệ du sinh ở Mỹ trở về… biết đâu chừng sẽ cứu được cái cảnh lầm than này…
Nhưng, Chú ạ… Nghĩ là một chuyện, thực hành là một chuyện khác… Con thấy đường học vấn của con ở đây xem ra chẳng sáng sủa bao nhiêu… Sinh ngữ thì ăn đong, trí óc thì đặc sệt. Bây giờ, qua bên Mỹ này, cháu mới hiểu tại sao những sinh viên người Mỹ, những sinh viên gốc Việt họ học sao dễ dàng thế, họ học như chơi vậy, ấy tại vì từ lớp nhỏ, họ đã không bị đẩy, bị ép, bị nhồi sọ, họ thảnh thơi lên đại học. Còn như ở VN, những học sinh đàng hoàng, muốn tiến thân bằng cái đầu của mình, đồng nghĩa với học gạo… Rồi cộng thêm cái gánh nặng lúc nào cũng oằn lên vai vì cơm áo gạo tiền…
Đồ tôi muốn “khai thông” cho câu chuyện chuyển qua “mạch” khác, nên an ủi:
– Cháu ạ, Chú muốn hỏi cháu, với lý lịch “đen” như Cháu, làm sao Cháu được đi du học?
Lợi cười như mếu:
– Cháu nói như thế này Chú tin không? Ở VN, cái gì cũng có giá của nó… Một ông A nào đấy muốn làm Trưởng công an huyện, thậm chí làm Chủ tịch Tỉnh ư? nếu ông ấy biết “Đầu vào” nghĩa là biết chỗ mua, có tiền đủ để mua… Đều được tất… Chị cháu chỉ cần kêu thằng cò lo về xuất cảnh đến: Thằng em tôi muốn đi học bên Mỹ, trọn gói là bao nhiêu… thế là xong..
– Cháu thì thế, theo chú biết ở thành phố này có khoảng trên 5000 Du học sinh từ VN, như thế họ cũng gặp khó khăn như Cháu sao?
– Chú ơi… Cháu có thể chia họ ra thành 3 phần:
1. Những con ông cháu cha chỉ mang tiếng du sinh nhưng họ qua đây làm cái đầu cầu, làm cái “kho” giữ tiền, họ mua nhà trả bằng tiền mặt để làm dư địa cho cha mẹ sẽ hạ cánh an toàn ở Mỹ này…
2. Những cán bộ nhà nước, khoác áo du sinh qua đây để làm công tác sinh viên vận với chỉ tiêu được đặt ra là mỗi trường ở Cali, phải thành lập bằng được một chi hội sinh viên… Nhưng, cho đến nay, họ đã thất bại… Chú à, cháu có đọc các báo giấy và báo mạng của người Việt ở Hải ngoại này… Tựu trung đều phản ảnh tâm trạng bi quan về những chia rẽ, nạn chụp mũ cho nhau. Nhưng cháu (và cả những cán bộ CS) đều có chung một nhận xét, ấy là…. tuy bề ngoài họ rời rạc như thế, nhưng nếu có “anh” Việt gian nào giở chiêu trò gì là y như họ sát nhập thành một khối, rất vững chắc… Những vụ treo cờ máu (chữ dùng của người viết) hay lập hội là y như anh em sinh viên gốc Việt ở đây báo ngay cho Cộng đồng… Họ đến thẳng trường phản đối… khi thành công, còn tặng thêm cờ vàng 3 sọc đỏ để nhà trường treo, nữa chớ…
Đồ tôi thấy thích thú khi Lợi tỏ chân tình… Tuy có chút ngạc nhiên, nên Đồ tôi vẫn khuyến khích cho em ấy… “trải lòng” mình:
– Còn loại nào nữa không cháu?
– Loại thứ 3 này có khác: Họ gồm những người qua đây với ước muốn học được cái gì ở một nước, mà chúng cháu gọi là thiên đường này… Qua đây để ở luôn, cháu thú thật với chú… Như cháu đây, nếu không học tiếp nổi, thì như bố cháu và nhất là chị gái cháu vừa mới quyết định: Gia đình sẵn sàng gửi tiền qua cho… lấy vợ (quốc tịch Mỹ… Xin lỗi chú, đấy là “1 Có” của bất cứ du sinh từ Việt Nam đấy chú ạ), “Lấy” làm sao thì Chú chắc cũng biết rồi!
– Còn loại nào khác không cháu?
– Loại du sinh này, con số không phải là nhỏ… Ấy là ở VN người ta đang đua nhau khoe của, khoe đẹp, khoe con (Khoản này ở Hải ngoại cũng có). Cái mác có con du học tại Mỹ đủ để cha mẹ chúng “tự sướng” một tấc đến trời, trong những buổi họp bạn, trong những mối làm ăn… Chúng sang đây, vào trường ngồi cho có lệ, nhưng đi ra ngoài vào chốn ăn chơi thì là chủ yếu… Cách đây vài tháng, tin này báo mạng, báo giấy đồng loạt đưa tin: Bố mẹ của một du sinh vừa ra ngân hàng gửi tiền vào account cho “ông con” đang là du sinh ở Mỹ… vừa bước xuống thềm ngân hàng thì gặp “ông” con kia, cặp tay con bồ… bước vào ngân hàng… Hỏi ra mới biết… Cậu ta cũng đi Mỹ, cũng làm thủ tục học, kiếm nhà ở… Nhưng sau đấy lẻn về sống với bồ ngay ở Hà Nội./.
Đồ Ng.
(HNPD)

* Luật CS: Trên 100 gram thì bị tử hình.

Một cách chọn…

Một cách chọn nơi cung cấp dịch vụ Y Khoa (*HCP)

Chữ viết tắt HCP dùng trong bài này có nghĩa là: Health Care Providers. HCP gồm nơi cung cấp dịch vụ Y Khoa như Bác sĩ Gia đình, Bác sĩ Chuyên Khoa, Trung Tâm Y khoa…)

Đối với một số người biết lo xa — khi còn khỏe mạnh và còn có đủ thời gian để chọn lựa — thì việc tìm nơi cung cấp dịch vụ Y Khoa (Health Care Providers – HCP gồm Bác sĩ Gia đình, Trung Tâm Y khoa) cho bản thân hay gia đình mình là một trong những quan tâm hàng đầu.
Có người thích tìm và chọn HCP theo những gợi ý của bạn bè hoặc người thân, một số người khác tìm và chọn HCP, dựa vào niềm tin (belief), quan điểm (opinion) và cảm nhận (perception) của chính mình.
Một cách lựa chọn HCP sẽ được bàn đến sau đây, dựa trên mô hình của Giáo sư Avedis Donabedian: Cấu trúc-Tiến trình-Thành quả [Structure-Process-Outcome (SPO)].

Tìm chọn lựa một HCP theo bạn bè khuyên bảo có thể chủ quan, thiên vị vì yếu tố “placebo effect” (tức là hiệu quả ảo) lắm khi được suy diễn vội vàng. Còn chọn lựa theo cảm quan của chính mình thì tự nó đã là chủ quan rồi, chưa kể đến ảnh hưởng của hào quang, mà các nhà tâm lý học gọi là “halo effect”. Do cái “halo effect” này, những hào quang bên ngoài như phô trương bằng cấp, phòng mạch lớn, xe nhà “xịn” (đời mới), v.v… thường tăng gía trị đích thực của một HCP. “Placebo effect” và “Halo effect” là hai yếu tố gây thiên lệch (Bias) trong việc nhận định về một HCP.
Theo mô hình của Giáo sư Avedis Donabedian, ba yếu tố khách quan như Cấu trúc, Tiến trình và Thành quả có thể xem là tiêu chuẩn căn bản để đánh giá và lựa chọn một HCP, trước khi giao phó sức khỏe của thân nhân hay của chính mình cho một HCP nào đó.

Cũng theo mô hình của Giáo sư Avedis Donabedian, nói đến Cấu trúc của một HCP, người ta không chỉ nghĩ đến bảng hiệu hấp dẫn, cơ sở vật chất hoành tráng, nhà cửa nguy nga hay phòng ốc đồ sộ, mà còn cần chú ý đến một số điểm thiết thực và quan trọng hơn trong việc phòng và trị bệnh.

Điểm thiết thực và quan trọng đầu tiên – tất nhiên không phải là “tiền đâu” mà là cơ cấu nhân sự của một HCP. Về cơ cấu nhân sự, nhân viên của HCP không những cần cập nhật kiến thức và kỹ năng y khoa mà còn cần có thái độ tận tình phục vụ người bệnh. “Khoa học mà không lương tâm thì chỉ là sự băng hoại của tâm hồn.” “Science sans conscience n’est que ruine de l’âme.” Văn hào Pháp Rabelais đã từng nêu lên như vậy rồi.

Thêm vào thái độ tận tình phục vụ của nhân viên tại HCP, các dịch vụ chẩn đoán, điều trị, điều dưởng, dinh dưởng và phục hoạt còn phải chu đáo. Và tất nhiên, phòng ốc cần thoáng, sạch, và hợp vệ sinh; trang bị y khoa không những hiện đại mà còn được bảo trì thỏa đáng.

Ngoài ra, hồ sơ bệnh lý cũng cần được thiết lập, lưu trử, cập nhật và sẵn sàng khi cần sử dụng.

Hơn nửa, các dịch vụ y khoa (hay phục hoạt và giải trí) khác cũng phải đầy đủ để đáp ứng nhiều tình huống và nhu cầu của bệnh nhân.

Nhầm đáp ứng nhu cầu của bệnh nhân muốn tránh di chuyển hay chờ đợi, các phuơng tiện Xét nghiệm bệnh lý (thử máu, nước tiểu…), X-quang, Siêu âm, Điện tâm đồ (ECG) và Nội soi (Endoscopy) cần được nhanh chóng và dễ dàng thực hiện ngay trong các phòng ốc kế cận của một HCP lý tưởng.

Đạt được các tiêu chuẩn về cấu trúc như trên mới thật sự cần thiết; cơ sở vật chất dù có hoành tráng cũng chỉ là “màu mè” phô trương.

Đạt các tiêu chuẩn về cấu trúc như đã nêu trên tuy cần, nhưng chưa đủ cho một HCP lý tưởng. HCP lý tưởng cần được đánh giá qua Tiến trình của các dịch vụ y khoa, tức là quan tâm đến từng bước trong cách phục vụ của thầy thuốc và nhân viên chuyên môn y khoa.

Tại một cơ sở y tế lý tưởng, các vị chuyên viên y khoa không thể lơ là trong việc thảo luận với bệnh nhân hoặc thân quyến về một số vấn đề quan trọng như:
các triệu chứng chủ quan (Subjective) mà người bệnh lo lắng;
các tiền sử (History) cá nhân và bệnh sử trong gia đình của người bệnh;
các dấu hiệu lâm sàng khách quan (Objective) phát hiện được;
các xét nghiệm (Workup) đã và sẽ cần làm để xác định bệnh.

Nói ngắn gọn là: nhưng gì đã SHOW (Subjective, History, Objective, Workup) qua việc thăm khám cần được chú ý và thảo luận với người bệnh hoặc thân nhân của họ.

Riêng về xét nghiệm (Workup), thì xét nghiệm sẽ chỉ thực hiện vì lợi ích của chính người bệnh, chứ không thể vì lợi nhuận cho HCP. HCP sẽ không làm quá nhiều hay quá ít các xét nghiệm; không đánh giá quá cao hay quá thấp các kết quả xét nghiệm; đây cũng là một điểm quan trọng không thể bỏ qua.

Trước và sau khi xét nghiệm, các chẫn đoán (xác định, dự đoán hay phân biệt) cũng phải được thẳng thắn bàn với bệnh nhân hay thân quyến. Các phương hướng điều trị và tiên lượng bệnh cũng cần được giải thích cho bệnh nhân và thân quyến. Các biện pháp phòng ngừa bệnh cho cá nhân, gia đình và xã hội phải được đề cập trước khi xuất viện. Để tiện nhớ là: DEMO cần được chuyên viên trao đổi và thảo luận với người bệnh. DEMO ở đây không phải là phô trương (Show off) mà có nghĩa là Diagnosis (Chẩn đoán bệnh), Evaluation (Đánh giá bệnh tình nặng nhẹ), Management (Xử lý bệnh), Ongoing Plan (Kế hoạnh Theo rõi bệnh tình về lâu dài).

Các yêu cầu về tiến trình phục vụ như vừa nêu tuy có vẻ cao nhưng vẫn có thể đạt ở một số HCP.

Chỉ nhìn cấu trúc và tiến trình thôi và không nhìn thành quả của HCP sẽ là một thiếu sót. Thiếu sót là vì: Việc tìm hiểu thành quả mà nhân viên và cơ sở điểu trị đã đạt sẽ giúp việc chọn lựa thêm phần đáng tin.

Các kết quả quan trọng đáng chú ý đối với một HCP là tỷ lệ tử vong, bệnh xuất và mức vừa lòng của thân chủ.

Thông thường thì: Các thành quả tích cực về săn sóc và điều trị có thể dễ thấy từ thông tin, quảng cáo của chính nơi cung cấp dịch vụ hoặc từ đồn đoán (‘mách miệng’).

Trái lại, các kết quả tiêu cực thường khó tìm hơn, nhất là về các biến chứng, sơ sót, và thiếu sót trong quá trình phục vụ tại nơi mình chọn. Những nguồn tin tiêu cực (chủ quan hoặc khách quan) có thể tìm thấy từ những thân chủ cũ.

Tuy nhiên, suy cho cùng thì cái khó vẫn là việc đánh giá nguồn tin tìm đuợc, để sáng suốt quyết định và chọn lựa.

Một số điều dễ thấy hơn là:
Nhân viên y tế dù giỏi, dịch vụ dù hay, nhưng khi cần thì không có, khi có lại giá cao, tất nhiên sẽ gây trở ngại không nhỏ cho việc phục vụ. Một cơ sở y tế nằm tận lầu thứ ba mà không có thang máy, y phí lại quá cao, và không mở cửa sau giờ (chỉ mở cửa từ 9 giờ sáng đến 5 giờ chiều) hiển nhiên không thể là một nơi lý tưởng cho mọi người bệnh.
Cho những điều vừa nêu, một thước đo có thể là hệ thống “4A”. Đó là: Appropriate, Accessible, Affordable và Available 24/7 trong tiếng Anh.
Điểm trước tiên của “4A” là: thành quả phải thỏa đáng (Appropriate) đối với nhu cầu của bệnh nhân và trình độ y học. Kế đến, các tiện ích (facilities) của HCP phải thật sự thuận tiện (Accessible) cho người bị bệnh hoạn hay mang tật nguyền; y phí cần vừa phải (Affordable) đối với đa số bệnh nhân. Và quan trọng hơn cả, HCP phải sẵn sàng 24/7 (Available) để phục vụ.
Có người sẽ bảo rằng: “chớ đem thành bại mà luận anh hùng”, và chớ đem thành quả mà đánh giá một HCP. Tuy nhiên, việc dùng “4A” (như vừa nêu) để đo lường thành quả của HCP tưởng cũng không hẳn là việc làm quá đáng.

Tóm lại, ba phương diện Cấu trúc, Tiến trình, và Thành quả là ba tiêu chuẩn quan trọng. Ba tiêu chuẩn này có thể dùng làm thước đo một cách có hệ thống, khi tìm và chọn nơi cung cấp dịch vụ Y Khoa (HCP) cho bản thân hay gia đình.

Nguyễn Nguyên